Liberal International

Teruggestuurd naar ’klotelandje’: president Ortega zet Van Baalen Nicaragua uit

Telegraaf , vrijdag 13 november 2009
 
door Kieran Kaal en Herman Stam
 
Van Baalen was als voorzitter van de Liberale Internationale drie dagen in Nicaragua om zijn lokale partijgenoten steun te bieden tegen de Sandinistische Partij, de revolutionaire beweging van de extreemlinkse president Daniel Ortega. De europarlementarier uitte tijdens zijn reis kritiek op Ortega. De president controleert het hooggerechtshof, dat vorige maand de grondwet veranderde terwijl het daartoe niet bevoegd is. Nu kan Ortega zich in 2011 weer verkiesbaar stellen. Volgens Van Baalen kan dit niet door de beugel.

De president bleek niet gediend van de kritiek die Van Baalen op zijn regime uitte. Diens onderminister van Buitenlandse Zaken noemde ons land zelfs een „klotelandje”. Inmiddels heeft de regering het „genereuze” Nederland haar excuses aangeboden.
Van Baalen hield in Nicaragua een hectische persconferentie. Daarbij waren knokploegen van Ortega aanwezig, die Van Baalen naar eigen zeggen fysiek bedreigden. Maar medestanders zouden hebben gescandeerd: ’Van Baalen, hombre con cojones!’ (man met ballen).
       

’Lafjes’

Pas toen de Europarlementariër op weg was naar het vliegtuig, hoorde hij van zijn uitzetting. „Zelfs iemand de toegang tot een land ontzeggen, kunnen ze daar niet fatsoenlijk”, meldt de VVD’er. „Ik eis wel netjes een land uitgeknikkerd te worden en het niet op het laatste moment zo lafjes te moeten vernemen.”
Overigens is Van Baalen volgens het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken wel geschoffeerd maar ’formeel niet uitgewezen’.

President Daniel Ortega is de Hugo Chávez van Centraal-Amerika. „Hij hanteert dezelfde retoriek en methoden. Mensen tegen elkaar opzetten, tegenstanders intimideren met straatgeweld, instituties controleren met politieke benoemingen”, vertelt Nicaragua-kenner Bart van der Meulen. De Nederlander migreerde vijftien jaar geleden om te helpen bij de wederopbouw na de verwoestende burgeroorlog. „Soms vraag me ik af wat ik hier nog doe. De mensen maken er zelf zo’n potje van.”

Het verschil tussen Ortega en zijn Venezolaanse suikeroom Chávez is dat Nicaragua geen olie heeft. Zo’n 80 procent van de bevolking leeft van hooguit 2 dollar per dag. Uit pure wanhoop gaven de armen oudguerrillaleider Ortega in 2006 een tweede kans als president.
Drie jaar later overheerst teleurstelling in het geruineerde land. De economie drijft op deviezen van migranten uit de VS en op ontwikkelingshulp. Beide zijn opgedroogd. Net als andere EU-landen bevroor Nederland vorig jaar de begrotingssteun van 12 miljoen euro per jaar, na fraude bij de lokale verkiezingen. Ons land geeft dit jaar wel 23 miljoen euro aan onderwijs- en zorgprojecten in Nicaragua. „Dat loopt via hulporganisaties waar we wel vertrouwen in hebben, zoals Unicef”, zegt de woordvoerder van minister Koenders.
Ortega wordt zo steeds afhankelijker van Chávez, die circa een derde van de rijksbegroting financiert. Net als Chávez gebruikt Ortega ’burgercomités’ om mensen loyaal aan de partij te maken.